Phù chân, tay dù là hiện tượng không hiếm gặp, có thể là hiện tương sinh lý bình nhưng cũng có thể là dấu hiệu tiềm ẩn của nhiều căn bệnh nguy hiểm, là tác nhân gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm.
Phù nề, phù thủng hay sưng phù cơ thể là như thế nào?
Phù là tình trạng sưng do lượng dịch bên trong cơ thể bị dư thừa và mắc kẹt giữa các mô. Lượng dịch này do các mao mạch bị tổn thương, gây rò rỉ và giải phóng dịch ra các mô xung quanh – khoảng giữa các tế bào. Phù có thể xuất hiện ở bất kỳ bộ phận nào trên cơ thể, tuy nhiên, vị trí bị phù thường gặp là bọng mắt, tay, cánh tay, bàn chân, mắt cá chân và chân. Phù chủ yếu xảy ra ở người lớn tuổi và phụ nữ đang mang thai, tuy nhiên bất cứ ai cũng có thể bị phù.
Những biểu hiện phù cần lưu ý:
Nguyên nhân gây phù và vị trí bị phù cũng như những triệu chứng đi kèm sẽ khác nhau ở từng mầm bệnh. Đây là một số dấu hiệu cần lưu ý cho thấy cơ thể bị phù: Da sưng, căng lên và có màu sáng hơn. Khi dùng tay ấn nhẹ thấy da bị lõm vào trong, phải mất khoảng vài giây mới quay về trạng thái ban đầu. Sưng ở bọng mắt, mặt hoặc mắt cá chân. Thông thường chân sưng phù là hiện tượng hay gặp nhất với biểu hiện chân bị sưng tăng kích thước, vị trí thường xuất hiện ở mu bàn chân, mắt cá chân hoặc cẳng chân.
Khi cơ thể bị phù người bệnh thường cảm thấy nhịp tim và huyết áp cao hơn bình thường, đau đầu, rối loạn thị giác, hay quên, đau bụng, buồn nôn, nôn, thay đổi thói quen đại tiện, tiểu tiện…
Các căn bệnh nguy hiểm khi bị sưng phù cơ thể:
Phù chân do suy tim
Phù trong suy tim phải do tăng áp lực thủy tĩnh tại mao mạch và gia tăng vận chuyển dịch từ lòng mạch vào mô kẽ. Bên cạnh đó, tổn thương thành mạch dẫn đến tăng tính thấm thành mạch cũng gây phù. Khi bị suy tim phải, máu sẽ ứ ở tuần hoàn ngoại vi gây nên tình trạng sưng, phù chân. Phù lúc đầu ở 2 chi dưới sau có thể phù toàn thân, phù tăng lên khi đứng lâu, tăng về chiều, giảm phù khi nghỉ ngơi ngoài ra còn kèm theo biểu hiện đi tiểu ít.
Phù chân do viêm tắc tĩnh mạch (hay gọi là hiện tượng máu đông)
Khi cơ thể hình thành cục máu đông, khu vực phía sau vùng bị tắc nghẽn sẽ gia tăng áp lực nghiêm trọng, dồn máu ra khỏi tĩnh mạch vào các mô gây sưng, phù chân cũng như đe dọa tới tính mạng. Những người có yếu tố nguy cơ cao như: béo phì, nghiện thuốc lá, suy tim, ung thư, phụ nữ đang mang thai hoặc sử dụng thuốc tránh thai và những người ngồi nhiều sẽ có nguy cơ cao hình thành cục máu đông.
Phù chân do bệnh thận
Bệnh thận: Khi thận bị tổn thương, chức năng lọc và loại bỏ dịch của thận bị ảnh hưởng, gây áp lực lên các mạch máu và khiến dịch bị rò rỉ ra ngoài. Người bị thận có thể bị phù ở ắt và chân. Đặc biệt, hội chứng thận hư khi tổn thương cầu thận sẽ làm giảm nồng độ albumin protein trong máu và gây phù nề.
Phù chân do bệnh gan
Xơ gan và các bệnh lý về gan khác có thể là nguyên nhân làm suy giảm chức năng gan và gây ra những thay đổi trong việc tiết hormone, các chất điều chỉnh chất lỏng và giảm sản xuất protein. Điều này làm cho chất lỏng rò rỉ ra khỏi các mạch máu vào các mô xung quanh. Xơ gan cũng làm tăng áp lực trong tĩnh mạch đưa máu từ ruột, lách và tuyến tụy đến gan, gây ra phù từ khoang bụng đến chân.
Các biến chứng của bệnh tiểu đường cũng gây phù
Các biến chứng của bệnh đái tháo đường bao gồm tim mạch, suy thận cấp, suy gan cấp, bệnh lý mất protein và một số loại thuốc điều trị bệnh đái tháo đường có thể dẫn đến tình trạng cơ thể bị phù, sưng ở võng mạc.
Suy giãn tĩnh mạch chi dưới
Đây là bệnh có thể biến chứng nguy hiểm và gây tử vong cao nhưng ít ai để ý. Là tình trạng suy giảm chức năng của tĩnh mạch khả năng đưa máu trở về tim của hệ thống tĩnh mạch chi kém dẫn đến hiện tượng máu ứ đọng lại chi gây giãn tĩnh mạch chi dưới. Biểu hiện bệnh là nhức mỏi, đau tức, nặng chân, phù chân, tê dị cảm, kiến bò, chuột rút về ban đêm… Bệnh có thể dẫn đến các biến chứng gây loét chân, vỡ mạch máu, viêm tĩnh mạch nông huyết khối, huyết khối tĩnh mạch sâu, giãn lớn các tĩnh mạch nông…
Phù do tắc nghẽn đường bạch huyết
Dịch ngoại bào được hình thành từ máu nhờ quá trình lọc qua thành mao mạch. Đa số dịch quay trở lại mao mạch với áp suất thấp hơn còn một số lại được gom lại vào một hệ thống dẫn riêng biệt gọi là các mạch bạch huyết. Mạch bạch huyết đem dịch trở lại vòng tuần hoàn với áp lực thấp hơn áp lực của dịch ngoại bào.
Phù do tắc nghẽn đường bạch huyết thường do đường dẫn lưu bạch huyết không hấp thu vào mạch máu bị tắc nghẽn thường do nhiễm ký sinh trùng như giun chỉ, tắc nghẽn đường bạch huyết ở chi dưới làm chân bệnh nhân phù to như chân voi.
Nếu phát hiện cơ thể sưng phù và có kèm các biểu hiện đi kèm như trên thì các bạn hãy nhanh chóng đến bệnh viện để thực hiện các xét nghiệm và được chẩn đoán cũng như điều trị kịp thời trước khi để bệnh chuyển biến quá nặng.
Discussion about this post